Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng ở Quảng Bình được UNESCO công nhận Di sản thiên nhiên thế giới năm 2003, và công nhận lần hai năm 2015 với tiêu chí bổ sung về đa dạng sinh học.
Đây là vùng karst rộng lớn với hàng trăm hang động, trong đó có Sơn Đoòng — hang động tự nhiên lớn nhất thế giới, phát hiện lại năm 2009.
Ở Phong Nha có hai loại trải nghiệm rất khác nhau:
Động Phong Nha, động Thiên Đường, hang Tối — đi trong ngày, có đường bê tông, đèn chiếu sáng, thuyền đưa vào. Về ăn ở thị trấn Phong Nha hoặc Đồng Hới.
Hang Én, Tú Làn, Hang Va, Sơn Đoòng — đi bộ xuyên rừng, lội suối, cắm trại ngủ trong hang hoặc bên bờ suối, kéo dài từ hai tới năm sáu ngày.
Loại thứ hai mới là chỗ cần tính kỹ nếu ăn chay.
Trong tour thám hiểm, toàn bộ lương thực do đội porter gùi vào — người địa phương, phần lớn là dân các xã quanh vườn quốc gia. Mỗi người gùi vài chục ký.
Cấu trúc bữa ăn trong tour:
Nghĩa là: không có chuyện đổi món giữa rừng. Cái gì không được gùi vào thì không có.
Các đơn vị tổ chức tour ở Phong Nha đều nhận khách ăn chay và ăn kiêng, vì họ đón rất nhiều khách quốc tế. Nhưng phải báo lúc đặt tour, không phải lúc lên xe.
Cần nói rõ mấy điểm:
Điểm thứ ba là điểm người ăn chay hay coi nhẹ. Một ngày trekking trong rừng Phong Nha có thể đi 10-15 km địa hình khó, lội suối, leo dốc. Bữa chay nhẹ nhàng kiểu thành phố không đủ nuôi một ngày như thế.
Khi báo ăn chay, nên xin thêm đồ ăn vặt giàu năng lượng mang theo người: lạc rang, hạt điều, chuối sấy, chà là, thanh ngũ cốc, sô cô la đen. Đây là những thứ nhẹ, không hỏng, và ăn được ngay lúc dừng nghỉ giữa đường.
Ở huyện Lệ Thuỷ có chùa Hoằng Phúc, một trong những ngôi chùa cổ nhất miền Trung, có lịch sử hơn 700 năm.
Tương truyền năm 1301, Phật hoàng Trần Nhân Tông trên đường vào phương nam đã ghé đây thuyết pháp — khi đó chùa còn gọi là am Tri Kiến. Sau đổi tên nhiều lần, tới thời Minh Mạng mới mang tên Hoằng Phúc.
Chùa được phục dựng năm 2014-2016. Lễ hội chùa diễn ra rằm tháng Giêng, có cơm chay.
Chi tiết Trần Nhân Tông ghé Quảng Bình đáng chú ý: đó là hành trình của ngài vào Chiêm Thành, chuyến đi sau này dẫn tới việc vua Chiêm dâng hai châu Ô và Lý làm sính lễ cưới công chúa Huyền Trân — tức là vùng đất Quảng Trị, Thừa Thiên Huế ngày nay.
Thị trấn Phong Nha nhỏ nhưng có mật độ khách quốc tế rất cao, nhiều nhà nghỉ và quán ăn do người nước ngoài hoặc người địa phương có kinh nghiệm quốc tế mở.
Hệ quả: ở đây dễ tìm đồ chay hơn phần lớn thị trấn cùng cỡ ở Việt Nam, vì nhiều quán đã quen với yêu cầu vegan và gluten-free của khách Tây.
Nhưng lưu ý như đã nói ở các bài trước: menu "vegan" ở đây theo chuẩn phương Tây — có hành tỏi. Người ăn chay theo chùa vẫn phải dặn thêm.
Phong Nha, Hà Giang, Tà Xùa, Bạch Mộc — mọi điểm du lịch mạo hiểm đều có chung một nhu cầu: đồ ăn mang theo được, nhẹ, no lâu, không cần bếp.
Đó là một thị trường nhỏ nhưng ổn định, và người ăn chay trong nhóm khách này thì hoàn toàn không có lựa chọn nào ngoài mì gói và bánh quy.
Bánh Mì XANH tìm đối tác nhượng quyền ở các tỉnh thành — mô hình bánh mì chay 24 giờ, thực đơn gọn. Xem trang nhượng quyền Bánh Mì XANH.
UNESCO công nhận Di sản thiên nhiên thế giới năm 2003, và công nhận lần hai năm 2015 với tiêu chí bổ sung về đa dạng sinh học. Trong đó có Sơn Đoòng — hang động tự nhiên lớn nhất thế giới, phát hiện lại năm 2009.
Lúc đặt tour, không phải lúc lên xe. Toàn bộ lương thực do porter gùi vào theo thực đơn lên sẵn từ trước, không có chuyện đổi món giữa rừng.
Mức độ (chay có trứng sữa hay thuần chay, có kiêng hành tỏi không), nước mắm (thứ hay lọt lưới nhất vì bếp Việt coi là gia vị), và nhu cầu năng lượng — một ngày trekking đi 10-15 km địa hình khó nên suất chay phải nhiều hơn suất chay thành phố.
Lạc rang, hạt điều, chuối sấy, chà là, thanh ngũ cốc, sô cô la đen — nhẹ, không hỏng, ăn được ngay lúc dừng nghỉ. Khoai deo Quảng Bình cũng rất hợp vì để lâu và ngọt tự nhiên.
Một trong những chùa cổ nhất miền Trung, hơn 700 năm. Tương truyền năm 1301 Phật hoàng Trần Nhân Tông trên đường vào phương nam đã ghé đây thuyết pháp, khi đó chùa còn gọi là am Tri Kiến.
Khoai lang luộc, thái lát, phơi nhiều nắng tới khi dẻo quánh. Chay hoàn toàn, để được rất lâu, ngọt tự nhiên — món ăn đường rất hợp cho người ăn chay đi rừng.
Ba mươi năm đón khách quốc tế đã để lại một thứ hiếm thấy ở Việt Nam: thực đơn ghi rõ món nào không có gì.
Phật giáo vào Việt Nam khoảng hai nghìn năm trước. Nhưng người ở đây đã ăn uống theo một lối riêng từ lâu trước đó.
Vùng sữa lớn nhất miền Bắc là nơi hợp nhất để hỏi: người ăn chay ở Việt Nam có uống sữa không?
Phần lớn tôn giáo dạy ăn chay bằng lời khuyên. Có một tôn giáo ở Tây Ninh ghi nó thành bậc, có số ngày cụ thể.

Chuỗi tiệm bánh mì chay thượng hạng tại TP.HCM. Công thức thuần chay, rau tươi mỗi ngày, năm tiệm mở 24h kể cả chủ nhật và ngày lễ. Miễn phí giao đơn từ 500.000đ trong bán kính 5km.
